Halep. Bir Amerikalı Soğomo’nun yargı bilge kahramanca davranışı onun kendi ülkesinde tekrarladı. O Kırmızı Haç’ta çalışıyordu, ve Soğomon’un binlerce yıllar önceki davası tekrar kararlaştırdı. Türk iktidarı tarafından Arap çöllere doğru bir milyon Ermeni tehciri esnasında, Türkler yoldan kadınlar ve çocuklar kaçırmayı huy edinmiş.
Dört yıl önce bir Ermeni kadın kendi küçük, güzel, üç yaşlı çocuğuyla beraber zoru zoruna Halep’in sokaklarından geçiyordu. Bir Türk evden çıkarak çocuğu aldı. Sürgünleri bekleyen askerleri çocuğun annesini yola devam etmeye zorladılar. Ertesi ay anne çocuğu aramaya için çölden döndü. Bir Türkün evinde o çocuğu buldu ve talep etti, ama artık yedi yaşlı kızı kendi annesini tanımadı. Türk Ermeni annenin talebini reddeti.
Sonra zavallı kadın Amerikan Kırmızı Haç’a ricada bulundu. O Britanya ordusunun yardımla bütün kaçırılan ve kaybolan çocuklarına dönmeye deneyordular. Onlar kıza Kırmızı Haç’ın dairesine götürdüler. Kızına dönmeye iki tarafların talebini Kırmızı Haç’ın himaye altındaki olan yetimhanesinin müdürüne verdiler.
Binlerce yıllar önce Soğomon böyle bir dava güttü. O zamanda da iki annesi aynı çocuğu istiyordular. Soğomon, sorunu çözmek amacıyla, bir askere çocuğun ikide ayırmasını emir verdi. Bundan sonra öz annesi çocuğun hayatını kurtarmak için ondan feragat etti. Bilge hükümdarı çocuğu bu kadına verdi.
Kırmızı Haç’ın subayı böyle dramatik metodlar kullanmıyordu, ama o en iyi amacına vardı. O çocuğun kimliği diğer şekilde bilmek denedi. Subay kadından çocuğu için eski ninniler söylemek rica etti. Onun şarkı söylediği zaman çocuğu hem sesi, hem de şarkları bildi.
“Soğomon dönmüş”:Ermeni sürgünün kararı budu.
“Kırmızı Haç bülteni”
Washington, Ağostos 18, 1919, c. III, n. 34, s. 1
