Genocide Museum | The Armenian Genocide Museum-institute
Home Map E-mail
 
Eng |  Հայ |  Türk |  Рус |  Fr  

Հիմնական էջ
Գլխավոր
Պատվիրակություններ
Կայքի քարտեզ
Հետադարձ կապ
Կապ մեզ հետ
Հղումներ
Նախօրեին
Հայոց պատմություն
Լուսանկարներ
Հայոց Եղեռնը
Ցեղասպանություն
Հայոց Եղեռնը
Ժամանակագրություն
Լուսանկարներ
100 պատմություններ
Քարտեզագրում
Մշակութային եղեռն
Հիշի՛ր
Վավերագրեր
Ամերիկյան
Անգլիական
Գերմանական
Ռուսական
Ֆրանսիական
Ավստրիական
Թուրքական

Հետազոտում
Մատենագիտություն
Վերապրողներ
Ականատեսներ
Միսիոներներ
Մամուլ
Մեջբերումներ
Դասախոսություններ
Ճանաչում
Պետություններ
Կազմակերպություններ
Տեղական
Արձագանք
Առաքելություն
Տնօրենի ուղերձը
Մամլո հաղորդագրություն
Էլ.թերթ
Հոդվածներ
Հարցազրույցներ
Նորություններ
Գիտաժողովներ
Միջոցառումներ ՀՑԹԻ-ում
Գրքի տարի 
Լեմկինի կրթաթոշակ 
Կրթաթոշակառուները 
   Թանգարան
Թանգարանի մասին
Այցելություն
Մշտական ցուցադրություն
Ժամանակավոր
Օն լայն  
Հիշատակի բացիկներ  
   Ինստիտուտ
Գործունեությունը
Հրատարակություններ
ՀՑԹԻ հանդեսներ  
Գրադարան
ՀՑԹԻ հավաքածուները
   Եղեռնի հուշահամալիր
Պատմությունը
Լուսանկարներ
Հիշատակի օր
ՀՑԹԻ հիմնադրամ
 

Armenian General Benevolent Union
All Armenian Fund
National Academy of Sciences of Armenia
Public Radio of Armenia
Armenian News Agency
ARMEDIA  Information, Analytical Agency
Inhomage
armin
armin
armin
armin
armin
1000000lives




Նորություններ

Ուրֆացի վերապրածները՝ հայրենակիցների աճյունների հետ


15.06.2018

Լուսանկարն արված է 1919 թ. Ուրֆայում: Լուսանկարիչը կաթովւկ հոգևորական Ֆրեր Ռաֆայելն է: Լուսանկարում հավաքված ցեղասպանությունը վերապրածները՝ կանայք, երեխաներ, ազգային գործիչներ, 1915 թվականին Ուրֆայի հերոսամարտի ժամանակ զոհված իրենց հայրենակիցների մասունքների մոտ կանգնած, դատապարտող հայացքով աշխարհին են ներկայացնում երիտթուրքերի կողմից կատարված հանցագործության ահասարսուռ վկայությունները: Առաջին շարքում երեխաները խորհրդանշում են ցեղասպանության հետևանքով որբացած հազարավոր հայ մանուկների:

1918 թվականի զինադադարից հետո Ուրֆայում հավաքվեցին ցեղասպանությունը վերապրած մոտ 4500 հայեր, որոնց մեջ մեծ թիվ էին կազմում Ուրֆայի հերոսամարտից հետո հայրենի քաղաքում, ինչպես նաև Օսմանյան կայսրության հայաբնակ այլ շրջաններում մնացած՝ կոտորածից փրկված հայերը:

ՀՑԹԻ գիտաշխատողը մասնակցել է Առաջին հանրապետության 100-ամյակին նվիրված գիտաժողովի


09.06.2018

ՀՑԹԻ ավագ գիտաշխատող Էդիտա Գզոյանը մասնակցել է «Հայաստանի Հանրապետության պատմության դասերը 1918-1920 թթ. սերունդների հիշողության և արդիականության մարտահրավերների համատեքստում» գիտաժողով-քննարկմանը, որը տեղի է ունեցել մայիսի 31-ին և հունիսի 1-ին Հայաստանի ամերիկյան համալսարանում և կազմակերպվել է ՎԷՄ համահայկական հանդեսի խմբագրության կողմից:

Էդիտա Գզոյանը ներկայացրել է «Հայաստանի Հանրապետության միջազգային-իրավական կարգավիճակը` ըստ Ազգերի Լիգայի ժնևյան արխիվի նորահայտ վավերագրերի» վերնագրով զեկուցումը:
Նա ներկայացրել է Հայաստանի Հանրապետության իրավական կարգավիճակը` Ազգերի լիգային նորանկախ հանրապետության անդամակցության համատեքստում, գնահատել է Սևրի պայմանագրի դերը հանրապետության իրավական կարգավիճակի հարցում, միաժամանակ զուգահեռներ են տարվել նախկին Ռուսական կայսրության տարածքում ստեղծված նորանկախ այլ հանրապետությունների միջազգային-իրավական կարգավիճակների հետ:

Սամանթա Փաուերը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


08.06.2018

ՄԱԿ-ում ԱՄՆ նախկին դեսպան Սամանթա Փաուերն այցելեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշահամալիր, ծաղիկներ խոնարհեց անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեց Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Հայկ Դեմոյանը ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը: Սամանթա Փաուերը եղավ նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացավ Հայոց ցեղասպանությունը հավաստող փաստաթղթերին ու վավերագրերին, դիտեց ցուցանմուշները, հնարավորություն ունեցավ դիտելու նաև Ավրորա Մարդիգանյանին նվիրված ժամանակավոր ցուցահանդեսը։

Սամանթա Փաուերը գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում: Նրան տրվեց ՀՑԹԻ հրատարակություններից՝ «Հայոց ցեղասպանության լուսաբանումը համաշխարհային մամուլի առաջին էջերին» և «Ավրորայի ճանապարհը. Հայոց ցեղասպանությունը վերապրածի ոդիսականը», և Ավրորա Մարդիգանյանի անվան հուշամեդալ:

«Ավրորա» մրցանակաբաշխության հյուրերն այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարանն


07.06.2018

Հունիսի 7-ին «Ավրորա» մարդասիրական նախաձեռնության համահիմնադիրներ Ռուբեն Վարդանյանը, Նուբար Աֆեյանը, Վարդան Գրեգորյանը 2018թ. «Ավրորա» մրցանակի թեկնածուների հետ այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան: Հայկ Դեմոյանի ուղեկցությամբ հյուրերը ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

ՀՑԹԻ գիտաժողովների սրահում տեղի ունեցած հանդիպմանը պ.գ.դ. Հայկ Դեմոյանը ներկայացրեց իր նոր՝ «Հայկական հետքն Ամերիկայում. 400-ամյա ժառանգություն», մենագրությունը: Գիրքը հրատարակվել է «Նուբար և Աննա Աֆեյաններ» հիմնադրամի աջակցությամբ՝ «Ավրորա» մարդասիրական նախաձեռնության կողմից:


Այնթապի հերոսամարտի բացառիկ վավերագրերն ու լուսանկարները համալրեցին ՀՑԹԻ հավաքածուն


05.06.2018

Հայոց ցեղասպանության թանգարան ինստիտուտի հավաքածուն համալրվեց շուրջ քսան հազվագյուտ փաստաթղթերով և ավելի քան 130 բացառիկ բնօրինակ լուսանկարներով, որոնք առնչվում են 1920 թ. Այնթապի հայության հերոսական դիմադրությանը:

Լուսանկարները ներկայացնում են ինքնապաշտպանական մարտերի դրվագներ, պաշտպանական ամրությունների կառուցման տեսարաններ, ինչպես նաև հերոսամարտի մասնակիցներին:

ՀՑԹԻ տնօրինությունն իր խորին երախտագիտությունն է հայտնում լոսանջելոսաբնակ մեր հայրենակից Հարութ Յաղսըզեանին` այս բացառիկ նվիրատվության համար:

«Ավրորա» մրցանակի դափնեկիր Թոմ Քաթինան այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


04.06.2018

Հունիսի 4-ին «Aurora Prize»-ի 2017թ. դափնեկիր բժիշկ Թոմ Քաթինան իր կնոջ և «Ավրորա» նախաձեռնության թիմի հետ, ՀՑԹԻ փոխտնօրեն Լուսինե Աբրահամյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերը ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Պատվիրակության անդամները եղան նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Հայոց ցեղասպանությունը հավաստող փաստաթղթերին ու վավերագրերին, դիտեցին ցուցանմուշները:

Բժիշկ Թոմ Քաթինան գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում:

Ֆրանսիայի արտգործնախարարը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


28.05.2018

Երկօրյա այցով Հայաստանի Հանրապետություն ժամանած Ֆրանսիայի` Եվրոպայի և արտաքին գործերի նախարար Ժան-Իվ Լը Դրիանը, ՀՑԹԻ տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Ֆրանսիայից ժամանած բարձրաստիճան պաշտոնյան ծաղկեպսակ դրեց հուշակոթողին, ապա պատվիրակության անդամների հետ միասին ծաղիկներ խոնարհեց անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեց Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Նախարար Ժան-Իվ Լը Դրիանի գլխավորած պատվիրակության անդամները եղան նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Հայոց ցեղասպանությունը հավաստող փաստաթղթերին ու վավերագրերին, դիտեցին ցուցանմուշները:

Կիպրոսի Ներկայացուցիչների պալատի նախագահը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրում


22.05.2018

Պաշտոնական այցով Երևանում գտնվող Կիպրոսի Հանրապետության Ներկայացուցիչների պալատի նախագահ Դեմետրիս Սիլուրիսի գլխավորած պատվիրակությունը ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Էդուարդ Շարմազանովի, ՀՑԹԻ տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի ուղեկցությամբ այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերը Կիպրոսի Հանրապետության անունից ծաղկեպսակ դրեցին հուշակոթողին, ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Դեմետրիս Սիլուրիսի գլխավորած պատվիրակության անդամները եղան նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Հայոց ցեղասպանությունը հավաստող փաստաթղթերին ու վավերագրերին, դիտեցին ցուցանմուշները: Կիպրոսի Հանրապետության Ներկայացուցիչների պալատի նախագահ Դեմետրիս Սիլուրիսը գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում. «Մենք կրկին տեսանք հայ ժողովրդի տառապանքները բարբարոսության և ատելության մեջ. մենք ասում ենք` այլևս երբեք»:

Պոնտոսի հույների ցեղասպանության զոհերի հիշատակին նվիրված հարգանքի տուրք Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրում


19.05.2018

Պոնտոսի հույների ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օրը՝ մայիսի 19-ին, ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Էդուարդ Շարմազանովը, ՀՀ ԱԺ պատգամավորներ, Հայաստանում Հունաստանի դեսպանատան, Հայաստանի հունական համայնքի և հոգևոր դասի ներկայացուցիչներ այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Պատվիրակության անդամները ծաղկեպսակ և ծաղիկներ դրեցին անմար կրակի մոտ և խոնարհումով ու լռությամբ հարգեցին Փոքր Ասիայի տարածքում 1915-1923թթ. Օսմանյան Թուրքիայի կողմից Պոնտոսի հույների նկատմամբ իրականացված ցեղասպանության անմեղ զոհերի հիշատակը: Տեր Եզնիկ արքեպիսկոպոս Պետրոսյանը կատարեց հոգեհանգստի կարգ անմեղ զոհերի հոգու հանգստության համար:

Շվեդիայի խորհրդարանական պատվիրակությունն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


17.05.2018

Շվեդիայի խորհրդարանի փոխխոսնակ Բյորն Սյոդերի գլխավորած պատվիրակությունը ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Էդուարդ Շարմազանովի ուղեկցությամբ մայիսի 16-ին այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Պատվիրակության անդամները ծաղկեպսակ դրեցին Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը հավերժացնող հուշակոթողին, ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Հայոց ցեղասպանության թանգարանը կմիանա «Թանգարանների գիշեր 2018» ծրագրին


15.05.2018

Ինչպես նախորդ տարիներին, այս տարի նույնպես Հայոց ցեղասպանության թանգարանը կմիանա միջազգային «Թանգարանների գիշեր 2018» ծրագրին: Մայիսի 19-ին թանգարանը բաց կլինի մինչև երեկոյան ժամը 7-ը:

Թանգարանի այցելուները, բացի հիմնական ցուցադրությունից, հնարավորություն կունենան ծանոթանալ ապրիլի 20-ին Հայոց ցեղասպանության ժամանակավոր ցուցադրությունների սրահում բացված Հայաստանի առաջին հանրապետության 100-ամյակին նվիրված ցուցադրությանը:

«Հանրապետության ծնունդը» խորագիրը կրող ցուցադրությունն ընդգրկում է Հայաստանի առաջին հանրապետությանն առնչվող եզակի ցուցանմուշներ հայաստանյան և սփյուռքյան մի շարք թանգարաններից և անձնական հավաքածուներից:

Ցուցադրության մեջ ներառված հազվագյուտ ցուցանմուշների թվում են պաստառներ, հուշամեդալներ, հոբելյանական բացիկներ, եզակի հրատարակություններ, պատմական լուսանկարներ և այլն: Ներկայացված է Սարդարապատում հայտնաբերված թուրքական դրոշի ծայրակալ, հայկական բանակին և պետական խորհրդանշաններին առնչվող բացառիկ ցուցանմուշներ և այլն:

Հայերի ոսկորներով լցված Եփրատի ավազանը


12.05.2018

Նորվեգիայի թագավորական արխիվում պահվող այս լուսանկարը ներկայացնում է Փափազյան ազգանունով մի հայի, ով կանգնած է սիրիական անապատում՝ Եփրատի ավազանի մոտ:

Լուսանկարում տեսանելի են ոսկորներ, որոնք Եփրատի ջրեր նետված նահատակ հայերի ոսկորներն են:

Եփրատի ավազանով մեկ ցրիվ եկած՝ սպանված ու խեղդամահ արված հայերի ոսկորները հավաստիորեն վկայում են թուրքերի կողմից իրագործված ցեղասպանության սարսափների մասին: Ականատեսների վկայությամբ՝ հայ գաղթականների քարավանները, որոնք անցնում էին Եփրատ գետի երկայնքով, թուրքերի ու քրդերի կողմից պարբերաբար հարձակումների էին ենթարկվում, իսկ սպանվածների դիակները նետվում էին գետը: Այնքան շատ էին հայերի դիակները, որ բնական ամբարտակ էին ստեղծել՝ խոչընդոտելով գետի ջրերի հոսքը, ինչի պատճառով Եփրատը դուրս էր եկել իր բնական հունից՝ մի քանի կիլոմետր շեղվելով:

Հարգելի այցելու,

Ս.թ. մայիսի իննին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը փակ է լինելու:

Հարգանքով,
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ



Լեհ գրադանավարներն այցելեցին ՀՑԹԻ գրադարան


05.05.2018

Մայիսի 4-ին Լեհաստանի գրադանավարների միության ավելի քան 40 անդամներ «Այց Եվրոպայի գրադարաններ» ծրագրի շրջանակներում այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր, ապա շրջայց կատարեցին Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Հայոց ցեղասպանության մասին վկայող նյութերին:

Լեհաստանից ժամանած գրադանավարներն ունեցան հանդիպում-քննարկում Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի աշխատակիցների հետ: Նրանք եղան ՀՑԹԻ ընթերցասրահում, տեղում ծանոթացան գրադարանային մեծ հավաքածուի հետ:

ՀՑԹԻ գլխավոր ֆոնդապահ Գոհար Խանումյանն ու գրադարանի և արխիվի բաժնի վարիչ Տաթևիկ Ղալթաղչյանը լեհ գործընկերներին ներկայացրեցին Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի գրադարանի աշխատանքի առանձնահատկությունները, թեմատիկ և եզակի հավաքածուները, տեղի ունեցավ ակտիվ քննարկում, փորձի փոխանակում:

Վերապրած Թևեքելյանները. 24 հոգուց փրկվեց 4-ը


28.04.2018

«Մալաթիան երկրային դրախտ էր: Ամեն տուն ուներ երկու աղբյուր` մեկը խմելու, մյուսը լվացքի համար: Ամեն տանտիրուհի զբաղված էր չիր ու աղանդեր պատրաստելով: Արդյունքն անմրցելի էր: Մալաթիացիների տքնաջան աշխատանքի և բացառիկ ճաշակի շնորհիվ Մալաթիան դարձել էր վայելքի և առատ բերքի եզակի շտեմարան: Այս դրախտավայրը հայտնի էր իր ընտիր մրգերով, ցորենով, իր ծխախոտով, մետաքսով ու կանեփով:

Մալաթիացի հայը խառնվածքով հպարտ էր, ըմբոստ, չհանդուրժող, այդ պատճառով թուրքերը համեմատաբար զուսպ էին իրենց պահում նրանց հանդեպ:

Մալաթիայում ապրում էին հայեր, թուրքեր, քրդեր, հույներ: Այստեղ քսան հազար հայ էր բնակվում»,- գրում է արևմտահայ գրող, հասարակական գործիչ Սեդրակ Շահենն իր գրքում:


Ավանդական ծաղկահավաք Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրում


27.04.2018

Այսօր տեղի ունեցավ ամենամյա «Ծաղկահավաք» միջոցառումը Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրի տարածքում. հավաքվեցին ապրիլի 24-ի ծաղիկները երկրորդ կյանք ստանալու համար:

Վայրի բնության և մշակութային արժեքների պահպանման հիմնադրամի նախաձեռնությամբ, 2010թ.-ից Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիրում Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին խոնարհված ծաղիկներն ամեն տարի հավաքվում են և հատուկ մշակման ենթարկվում: Ծաղիկների ցողունն անջատվում է ծաղկաթերթերից. առաջինից պարարտախառնուրդ է ստացվում, իսկ ծաղկաթերթերն օգտագործվում են ձեռակերտ վերամշակված թուղթ պատրաստելու համար:

Պարարտախառնուրդն օգտագործվում է Հիշողության պուրակում հողի մշակման համար, իսկ ձեռակերտ թղթից հուշագրեր, շնորհակալագրեր, բացիկներ են պատրաստվում: Նախաձեռնությունը մեկտեղում է պոկված ծաղիկներին «երկրորդ կյանք» հաղորդելու խորհուրդը և բնապահպանական՝ վերամշակման միջոցով կրկին օգտագործելու առաքելությունը:


ՀՑԹԻ նոր ցուցադրությանը ծանոթացել են հազարավոր այցելուներ


24.04.2018

Ապրիլի 20-ին Հայոց ցեղասպանության ժամանակավոր ցուցադրությունների սրահում բացվեց Հայաստանի առաջին հանրապետության 100-ամյակին նվիրված ցուցադրություն: Մի քանի օրվա ընթացքում նոր ցուցադրությունն ունեցել է շուրջ 30 հազար այցելու: Ցուցադրությունն ընդգրկում է Հայաստանի առաջին հանրապետությանն առնչվող եզակի ցուցանմուշներ հայաստանյան և սփյուռքյան մի շարք թանգարաններից և անձնական հավաքածուներից:

Ցուցադրության մեջ ներառված հազվագյուտ ցուցանմուշների թվում են պաստառներ, հուշամեդալներ, հոբելյանական բացիկներ, եզակի հրատարակություններ, պատմական լուսանկարներ և այլն: Ներկայացվելու են Սարդարապատում հայտնաբերված թուրքական դրոշի ծայրակալը, Ավետիս Ահարոնյանի ոսկե գրիչը, որով ստորագրվեց Սևրի դաշնագիրը, հայկական բանակին և պետական խորհրդանշաններին առնչվող բացառիկ ցուցանմուշներ:


Թուրքական դրոշի ծայրակալ


24.04.2018

Թուրքական բանակի մարտական դրոշի ծայրակալ, որը հայտնաբերվել է Սարդարապատի ճակատամարտի թատերաբեմ դարձած դաշտից` հողային աշխատանքների ժամանակ: Այս պատմական ցուցանմուշը բացառիկ մի վկայություն է թուրքական «Յըլդըրըմ» (Կայծակ) հորջորջված զորաբանակի կրած ջախջախիչ պարտության մասին… Այս հաղթանակը վճռորոշ նշանակություն ունեցավ հայ ժողովրդի բեկորներին ստույգ մահվանից փրկելու համար և ծնունդ տվեց Հայաստանի առաջին հանրապետությանը:

Այս եզակի ցուցանմուշն ընդգրկված է օրերս Հայոց ցեղասպանության թանգարանում բացված Հայաստանի առաջին հանրապետության 100-ամյակին նվիրված «Հանրապետության ծնունդը» խորագիրը կրող ժամանակավոր ցուցադրության մեջ:


Հիշատակի և ոգեկոչման արարողություններ Հայոց ցեղասպանություն հուշահամալիրում.
աշխարհասփյուռ հայությունը հարգանքի տուրք է մատուցում


24.04.2018

Այսօր լրանում է ապրիլի 24-ը` որպես Հայոց ցեղասպանության զոհերի ոգեկոչման օր նշելու 103-րդ տարելիցը:
Ամեն տարի հարյուր հազարավոր մարդիկ Հայաստանից և Սփյուռքից, ինչպես նաև բազմաթիվ օտարերկրյա քաղաքացիներ այցելում են Ծիծեռնակաբերդ՝ Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր` անմար կրակի մոտ ծաղիկներ դնելու և Հայոց ցեղասպանության անմեղ նահատակների հիշատակին հարգանքի տուրք մատուցելու համար:
Ապրիլի 24-ին հիշատակի արարողություններ են կատարվում Հայաստանի բոլոր շրջաններում, աշխարհի տարբեր երկրների հայկական համայնքներում: Բողոքի կոչ է բարձրացվում Թուրքիայի ժխտողական քաղաքականության դեմ և ուղերձ հղվում միջազգային հանրությանը` ճանաչելու 20-րդ դարասկզբի մեծագույն ոճրագործությունը: Հայ առաքելական եկեղեցու բոլոր թեմերում մատուցվում է հոգեհանգստյան պատարագ:

ՀՀ նախագահն ու բարձրաստիճան պաշտոնյաներն այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


24.04.2018

ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը, ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Կարեն Կարապետյանը, ԱԺ նախագահ Արա Բաբլոյանը, Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանը,Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց կաթողիկոսը, ՀՀ խորհրդարանի և կառավարության անդամներ այսօր այցելեցին Ծիծեռնակաբերդ՝ Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հարգանքի տուրք մատուցելով անմեղ նահատակների հիշատակին՝ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց կաթողիկոսն աղոթք կարդաց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հոգիների հանգստության համար:

Իրենց հարգանքի տուրքն են մատուցել նաև օրենսդիր և գործադիր մարմինների ներկայացուցիչները, Զինված ուժերի բարձրագույն սպայակազմը, քաղաքական գործիչներ, մտավորականներ, Հայաստանում հավատարմագրված դիվանագիտական ներկայացուցչությունների ղեկավարներ, հայրենակցական միությունների, հասարակական կազմակերպությունների անդամներ:

Ժամանակավոր ցուցադրության բացում Վալանսում


21.04.2018

Ս.թ. ապրիլի 20-ին Ֆրանսիայի Վալանս քաղաքում տեղի Հայ մշակույթի տան և Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի համագործակցությամբ բացվեց «Մաքառելով կյանքի ու արժանապատվության համար. ինքնապաշտպանական մարտերը Մեծ եղեռնի տարիներին» խորագրով ժամանակավոր ցուցադրություն: Ժամանակավոր ցուցադրությունը պատրաստվել է ՀՑԹԻ կողմից 2015 թ.:

Ցուցադրության բացմանը հրավիրված են եղել Վալանս քաղաքի բազմաթիվ քաղաքական ներկայացուցիչներ՝ քաղաքապետը, շրջանի փոխնախագահը, ազգային ժողովի պատգամավորներ:

Տասնվեց խորագրերից բաղկացած ցուցադրությունը կոչված է ընդգծելու Հայոց ցեղասպանության պատմության հերոսական դրվագները՝ բազմաթիվ տպավորիչ ինքնապաշտպանական մարտերը, ինչպես նաև` Հայաստանի առաջին հանրապետության ծնունդն ազդարարած հաղթանակները։

Հանրապետության ծնունդը
Ժամանակավոր ցուցադրության բացում Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտում


20.04.2018

Այսօր Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի ժամանակավոր ցուցադրությունների սրահում տեղի ունեցավ Հայաստանի առաջին հանրապետության 100-ամյակին նվիրված «Հանրապետության ծնունդը» խորագրով ցուցադրության բացումը զանգվածային լրատվամիջոցների ներկայացուցիչների համար:

Ցուցադրությունն ընդգրկում է Հայաստանի առաջին հանրապետությանն առնչվող եզակի ցուցանմուշներ հայաստանյան և սփյուռքյան մի շարք թանգարաններից և անձնական հավաքածուներից:

Ցուցադրության մեջ ներառված հազվագյուտ ցուցանմուշների թվում են պաստառներ, հուշամեդալներ, հոբելյանական բացիկներ, եզակի հրատարակություններ, պատմական լուսանկարներ և այլն:

Մամուլի ասուլիս Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտում


20.04.2018

Այսօր ժամը 12:00-ին Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի գիտաժողովների սրահում տեղի ունեցավ ՀՑԹԻ տնօրենության հաշվետու ասուլիսը: ՀՑԹԻ տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը ներկայացրեց վերջին մեկ տարվա կատարված աշխատանքը, արդեն ընթացիկ և ապագա ծրագրերը:

Հանգամանորեն անդրադարձ եղավ թանգարանի գործունեությանը՝ պաշտոնական պատվիրակություններ, ժամանակավոր ցուցադրություններ աշխարհի տարբեր քաղաքներում և այլն:

Գևորգ Վարդանյանը կարևորեց ՀՑԹԻ կատարած գիտահետազոտական աշխատանքը, անդրադարձ կատարեց Ռաֆայել Լեմկինի անվան կրթաթոշակի անցկացման կարևորությանը, նրա շրջանավարտների ձեռքբերումներին և կրթաթոշակի հիմնական նպատակին՝ խրախուսել Հայոց ցեղասպանության թեմայի ուսումնասիրումն այլազգի հետազոտողների կողմից:


ՀՑԹԻ-ի գիտաշխատողները մասնակցել են Կահիրեում տեղի ունեցած «Եգիպտոսի հայերը» գիտաժողովին


18.04.2018

Ս.թ. ապրիլի 12-13-ը Կահիրեում տեղի ունեցավ «Եգիպտոսի հայերը» խորագրով գիտաժողով, որտեղ Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի ավագ գիտաշխատողներ Միհրան Մինասյանն ու Նարինե Մարգարյանը հանդես եկան զեկուցումներով՝ «Եգիպտահայ արաբագիր հեղինակներ» և «Եգիպտահայության օժանդակությունը Հայոց ցեղասպանությունը վերապրածներին» թեմաներով:

Միհրան Մինասյանի զեկուցման շրջանակում հատուկ անդրադարձ կատարվեց արաբերենով ստեղծագործած եգիպտահայ գրողներին, ովքեր իրենց ուրույն տեղն ունեն արաբական գրականության մեջ: Ժամանակագրական առումով առաջին գրողներն են եղել Եգիպտոսի բանաստեղծ-կառավարիչներ Ալ-Աֆդալ իբն Բադր Ալ-Ջամալին, Թալաա իբն Ռուզեյքը: Կարևոր աղբյուրագիտական նշանակություն ունի նաև 13-րդ դարում ստեղծագործած Ալ-Շեյխ Աբու Սալեհ Ալ-Արմանին, ով գրել է Եգիպտոսի վանքերի, եկեղեցիների և այդ շրջանում քրիստոնյաների պատմությունը:


Ֆընտըճագի ինքնապաշտպանությունը. 1915 թ. հուլիս-օգոստոս


17.04.2018

Ֆընտըճագ գյուղը գտնվում է Լեռնային Կիլիկիայում` Մարաշի գավառում: Ֆընըճագցիները հայտնի էին դեռևս Ադանայի և հարակից շրջանների 1909 թ. կոտորածների ժամանակ, երբ հերոսական դիմադրություն ցույց տվեցին թշնամու գերակշիռ ուժերին և փրկվեցին կոտորածից:

Դեռևս 1915 թ. գարնանը երիտթուրքական ցեղասպանական քաղաքականության դեմ ապստամբած զեյթունցի մարտիկների մի խումբ ապաստանել էր Ֆընտըճագում: Հարևան բնակավայրերից եկող զանգվածային կոտորածների լուրը դարձյալ ստիպեց ֆընըճագցիներին պատրաստվել ինքնապաշտպանության: Շուտով վերջիններիս միացան նաև հարևան Դերեքյոյ ու Քեշիֆլի գյուղերի հայ բնակիչները (ընդհանուր առմամբ շուրջ 4000 մարդ): Ստեղծվեց զինվորական մարմին, որի ղեկավարներ նշանակվեցին Վարդևառ Քեհյանը, Մինաս Գոլանճյանը, Հովսեփ Զեյթունցյանը, Նազարեթ Կոջոյանը և ուրիշներ:

Հուլիսի կեսին Ֆընտըճագ ուղարկված թուրք ոստիկանների ջոկատը հանդիպեց տեղի հայ բնակչության լուրջ դիմադրությանը: Մի քանի օր անց հայերի կռվող ուժի (մոտ 600 մարդ, այդ թվում` կանայք) դեմ դուրս բերվեց 8000-անոց կանոնավոր բանակ, որին միացավ նաև տեղի մուսուլման խառնամբոխը: Հուլիսի 31-ին հրետակոծելով հայերի դիրքերը թուրքական ուժերը հարավ-արևելքից փորձեցին գրոհ ձեռնարկել, սակայն զգալի կորուստներ տալով` նահանջեցին:


ՌԴ Կարելիայի Հանրապետության Օրենսդրական ժողովի պատվիրակությունն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


13.04.2018

ՌԴ Կարելիայի Հանրապետության Օրենսդրական ժողովի նախագահ Էլիսսան Շանդալովիչի գլխավորած պատվիրակությունը ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Միքայել Մելքումյանի և ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Վահե Էնֆիաջյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր։

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը։


Կորինա Շաթըք - 170
Միսս Շաթըք. առաքելատիպ միսիոներուհին


12.04.2018

Միսիոներուհի Կորինա Շաթըքը ծնվել է 1848 թ. ապրիլի 21-ին, Ամերիկայի Կենտուկի նահանգի Լուիսվիլ քաղաքում: Ծնողների մահանալուց հետո տեղափոխվում է Մասաչուսեթս նահանգի Ակտոն քաղաք՝ իր տատիկի ու պապիկի մոտ, որտեղ էլ անցկացնում է իր մանկությունը: Սովորել է մանկավարժություն Ֆրամինգհամի դպրոցում (Framingham normal school, այժմ՝ Framingham State University): 1873 թվականի աշնանը որպես Օտարերկրյա առաքելությունների լիազորների ամերիկյան խորհուրդի միսիոներուհի ուղևորվում է Այնթապ: 1873 թվականից օգնել է Այնթապի, Ուրֆայի, Մարաշի, Ադանայի և Քեսաբի հայությանը:

1892 թ. վերջնականապես հաստատվում է Ուրֆայում և ստանձնում այնտեղի միսիոներական աշխատանքների ղեկավարումը: Նրա հերոսական աշխատանքի արդյունքը դարձավ այն, որ 1895 թ. Ուրֆայի կոտորածների ժամանակ վտանգելով սեփական կյանքը, իրեն հատկացված տան մեջ պատսպարեց և փրկեց 240 հայի կյանք (60-ը՝ տղամարդիկ, մնացածը՝ կանայք և երեխաներ): Նա նույնիսկ չօգտվեց Այնթապ տեղափոխվելու իրեն վերապահված իրավունքից` գերադասելով օգնել կոտորածներից տուժած հայերին: Միսիոներուհին ջանք չէր խնայում որբերին խնամելու, անօթևաներին կերակրելու, վիրավորների վերքերը բուժելու գործում:

Բողոքական վարժարանի մեջ հիմնում է որբանոց և շուտով այդ որբանոցի սաների թիվը հասցնում 300-ի: Որբանոցի սաներից Ավետիս Սանոսյանը գրում է.

Ալեքսանդրապոլ. որբանոց մտնելու իրենց հերթին սպասող երեխաներ (1919թ.)


10.04.2018

Լուսանկարում Ալեքսանդրապոլի հայ սովալլուկ, ցնցոտիավոր որբեր են, որ ձմռան ցրտին, կանգնած ձյան մեջ, սպասում են, թե երբ կմտնեն Մերձավոր Արևելքի ամերիկյան նպաստամատույցի որբանոց: Նրանց համար նման հնարավորություն կարող էր ստեղծվել միմիայն այն դեպքում, երբ որբանոցի սաներից մեկը հոգին ավանդեր, և թափուր տեղ առաջանար նոր որբ ընդունելու համար...

Ցեղասպանության զոհ դարձան տասնյակհազարավոր հայ երեխաներ, իսկ հրաշքով փրկվածները զրկվեցին ծնողական գուրգուրանքից, որբացան: Վերջիններիս անխուսափելի մահից փրկելու և գոյության միջոցներով ապահովելու նպատակով սկիզբ առավ մարդկության պատմության մեջ աննախադեպ փրկարար առաքելություն, որում մեծ դերակատարում ունեցավ Մերձավոր Արևելքի ամերիկյան նպաստամատույց կոմիտեն: Նպաստամատույցն ակտիվ գործունեություն ծավալեց Սիրիայում, Լիբանանում, Հունաստանում և Հայաստանում, իսկ Մուդրոսի զինադադարից հետո` նաև Օսմանյան կայսրության ներքին շրջաններում: Ալեքսանդրապոլում (այժմ՝ Գյումրի) Նպաստամատույցի գործունեության համար հիմք էր դարձել 1919 թվականին քաղաքագլխի՝ Լևոն Սարգսյանի և Ամերիկյան նպաստամատույց կոմիտեի ներկայացուցիչների միջև կնքված պայմանագիրը քաղաքի որբանոցները կոմիտեին հանձնելու վերաբերյալ:

Հարգելի այցելու,

Ս.թ. ապրիլի մեկին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը փակ է լինելու:

Հարգանքով,
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ



Ֆրանսիայի ԱԳՆ պետքարտուղարը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


30.03.2018

Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարարության պետքարտուղար Ժան-Բատիստ Լեմուանի գլխավորած պատվիրակությունը Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը հավերժացնող հուշահամալիրում հարգանքի տուրք մատուցեց Ցեղասպանության զոհերի հիշատակին: Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Ֆրանսիայի ԱԳՆ պետքարտուղարը ծաղկեպսակ դրեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշակոթողին, այնուհետև պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին անմեղ զոհերի հիշատակը:

Ֆրանսիայի ԱԳՆ պետքարտուղարի գլխավորած պատվիրակությունը շրջայց կատարեց Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացավ Հայոց ցեղասպանության մասին վկայող նյութերին:

Օսմանյան կայսրության պետական որբանոցները՝ որպես հայ երեխաների թրքացման կենտրոններ


30.03.2018

Հայոց ցեղասպանության իրագործման ընթացքում երեխաների թրքացման ու ձուլման քաղաքականությունը կարևոր բաղադրիչ մաս էր և օսմանյան փաստաթղթերում պարզորոշ երևում է, որ թուրքական կառավարությունը նպատակ էր դրել հայ երեխաներին համակարգված ձուլելու մուսուլմանական հասարակությանը: Նրանք նաև բռնի կրոնափոխության առավել դյուրին հատվածն էին. նրանց իսլամացման գործընթացը, ազգային ու կրոնական ինքնագիտակցության մոռացությունը վաղ հասակում ավելի դյուրին էր իրականացնել: Հայտնի ցեղասպանագետ Վահագն Դադրյանը, անդրադառնալով Հայոց ցեղասպանության տարիներին հայ երեխաների բռնի իսլամացման խնդիրներին, նշում է, որ թուրքերը գնահատում էին հայ երեխաների գենոֆոնդը՝ նրանց դիտարկելով որպես թուրք ազգի գենային նկարագիրը հարստացնելու անգնահատելի աղբյուր:

Հայ երեխաների բռնի իսլամացումը կատարվել է երկու մակարդակով՝ պետության և հասարակության լայն զանգվածների կողմից։ Բազմաթիվ հայ երեխաների թուրքերն ու քրդերն առևանգում էին, երբեմն՝ «որդեգրում», ու նրանք, աստիճանաբար իսլամական միջավայրում ապրելով, թրքանում ու ձուլվում էին այդ հասարակությանը:

Լյուքսեմբուրգի ԱԳ նախարարը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


27.03.2018

Լյուքսեմբուրգի արտաքին գործերի և եվրոպական հարցերի նախարար Ժան Ասելբոռնի գլխավորած պատվիրակությունն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին:
Բարձրաստիճան հյուրին ուղեկցեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը: Լյուքսեմբուրգի արտաքին գործերի նախարարը ծաղիկներ դրեց անմար կրակի մոտ, մեկ րոպե լռությամբ հարգեց Սուրբ նահատակների հիշատակը:
Նախարար Ժան Ասելբոռնը շրջայց կատարեց նաև Հիշողության պուրակում, որտեղ տնկեց արծաթափայլ եղևնի:
Լյուքսեմբուրգի Մեծ Դքսության խորհրդարանը 2015թ. մայիսի 6-ին ընդունած բանաձևով ճանաչել և դատապարտել է Հայոց ցեղասպանությունը:

ՌԴ ԴԺ Պետական դումայի ԱՊՀ գործերով, եվրասիական ինտեգրման և հայրենակիցների հետ կապերի կոմիտեի պատվիրակությունն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


26.03.2018

ՌԴ Դաշնային ժողովի Պետական դումայի ԱՊՀ գործերով, եվրասիական ինտեգրման և հայրենակիցների հետ կապերի կոմիտեի պատվիրակությունը ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի նախագահ Արմեն Աշոտյանի և ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի ուղեկցությամբ մարտի 24-ին այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:
Պատվիրակության անդամները ՌԴ ԴԺ Պետական դումայի անունից ծաղկեպսակ դրեցին Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշակոթողին, ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին անմեղ զոհերի հիշատակը:
Հյուրերն այցելեցին նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարան, ծանոթացան ցուցանմուշներին, Մեծ եղեռնը հավաստող փաստաթղթերին ու վավերագրերին, գրառում կատարեցին Հուշամատյանում:

Գևորգ Վարդանյանի հարցազրույցը՝ «Ամերիկայի հունական ինստիտուտ»-ի օնլայն հանդեսին


21.03.2018

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի հարցազրույցը տպագրվել է «Ամերիկայի հունական ինստիտուտ»-ի (American Hellenic Institute) օնլայն հանդեսում (AHI Policy Journal):
Կանադայի Զորյան ինստիտուտի գործադիր տնօրեն Ջորջ Շիրինյանին տված հարցազրույցը Հայոց ցեղասպանության համեմատական ուսումնասիրությունների` մասնավորապես հույների ցեղասպանության խնդրի շուրջ է:
«Ամերիկայի հունական ինստիտուտը» ԱՄՆ-ի ամենազդեցիկ հունական լոբբիստական կազմակերպություններից մեկն է: Հիմնվելով 1974 թ.` այն ակտիվ գործունեություն է ծավալում հույն-ամերիկյան հարաբերությունների, Կիպրոսի խնդրի, նաև ցեղասպանության ճանաչման ուղղությամբ: Նրա կողմից թողարկվող օնլայն հանդեսն ունի բավական մեծ լսարան ԱՄՆ հույների (և ոչ միայն) մշակութային, հասարակական և քաղաքական գործիչների շրջանում:

ՖԽՎ քաղաքական հարցերի հանձնաժողովի պատվիրակությունը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


20.03.2018

Ֆրանկոֆոնիայի խորհրդարանական վեհաժողովի քաղաքական հարցերի հանձնաժողովի պատվիրակությունը ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի, Ֆրանկոֆոնիայի խորհրդարանական վեհաժողովում ՀՀ ԱԺ պատվիրակության ղեկավար Մարգարիտ Եսայանի ուղեկցությամբ այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Ֆրանկոֆոնիայի խորհրդարանական վեհաժողովի քաղաքական հարցերի հանձնաժողովի նախագահ, Ֆրանսիայի Սենատի անդամ Քրիստոֆ Ֆրասսան և պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Հայոց ցեղասպանության անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ ու խոնարհումով հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

Պատվիրակության անդամները եղան նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Մեծ եղեռնը հավաստող փաստաթղթերին, դիտեցին ցուցանմուշներն ու գրառում կատարեցին Հուշամատյանում:

Լեհաստանի Սենատի պատվիրակությունը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրում


19.03.2018

Լեհաստանի Հանրապետության Սենատի արտաքին հարաբերությունների ու Եվրոպական միության հարցերի հանձնաժողովի պատվիրակությունը ՀՀ ԱԺ Հայաստան-Լեհաստան բարեկամական խմբի ղեկավար Վահան Հարությունյանի, ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի անդամ Շիրակ Թորոսյանի և Հայաստանում Լեհաստանի արտակարգ ու լիազոր դեսպան Պավել Չեպլակի ուղեկցությամբ մարտի 18-ին այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Լեհաստանի Սենատի արտաքին հարաբերությունների և Եվրոպական միության հարցերի հանձնաժողովի նախագահ Մարեկ Ռոցկին և նրա գլխավորած պատվիրակության անդամները Լեհաստանի Սենատի անունից ծաղկեպսակ դրեցին Հայոց ցեղասպանության հուշակոթողին, ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին Սուրբ նահատակների հիշատակը:

ՌԴ ԴԺ Դաշնության խորհրդի միջազգային գործերի կոմիտեի պատվիրակությունն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


13.03.2018

ՌԴ ԴԺ Դաշնության խորհրդի միջազգային գործերի կոմիտեի պատվիրակությունը՝ ՌԴ ԴԺ Դաշնության խորհրդի միջազգային գործերի կոմիտեի նախագահ Կոնստանտին Կոսաչովի գլխավորությամբ, ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի նախագահ Արմեն Աշոտյանի ուղեկցությամբ մարտի 13-ին այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Պատվիրակությունը ծաղկեպսակ դրեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակը հավերժացնող հուշակոթողին, ծաղիկներ խոնարհեց անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեց Սուրբ նահատակների հիշատակը:

ԱՊՀ ՄԽՎ ագրարային քաղաքականության, բնական պաշարների և էկոլոգիայի մշտական հանձնաժողովի անդամներն այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


13.03.2018

Երևանում հրավիրված ԱՊՀ ՄԽՎ ագրարային քաղաքականության, բնական պաշարների և էկոլոգիայի մշտական հանձնաժողովի արտագնա նիստի մասնակիցները, ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Վահե Էնֆիաջյանը ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանի ուղեկցությամբ մարտի 13-ին այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերը ծաղիկներ խոնարհեցին անմար կրակի մոտ և լռությամբ հարգեցին անմեղ զոհերի հիշատակը:

Պատվիրակության անդամները եղան Հայոց ցեղասպանության թանգարանում, ծանոթացան Մեծ եղեռնը հավաստող փաստաթղթերին, դիտեցին ցուցանմուշները։

Գիտաժողով՝ նվիրված հայ-ամերիկյան 400-ամյա պատմությանը
ՀՑԹԻ հանդիսանում է Լոս Անջելեսում տեղի ունենալիք գիտաժողովի համակազմակերպիչ


10.03.2018

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտն Արարատ-Էսքիջյան թանգարանի (Ararat-Eskijian Museum), Հայագիտական ուսումնասիրությունների և հետազոտությունների ազգային ընկերակցության (NAASR), "Project Save" հայկական լուսանկարների արխիվի, Կալիֆորնիայի «Նորթրիջ» պետական համալսարանի հայագիտության ամբիոնի հետ համատեղ ս.թ. մարտի 16-17-ը Լոս Անջելեսի Ջորջ Դեքմեջյան համայնքային կենտրոնի Արարատ տանը կազմակերպում է գիտաժողով՝ նվիրված առաջին հայի` Մարտին Հայի (Martin the Armenian) Ամերիկա ժամանման 400-ամյակին (Վիրջինիա, 1618թ.):

«Ի նշանավորումը հայ-ամերիկյան 400-ամյա ժառանգության, 1618-2018թթ.» վերնագիրը կրող գիտաժողովը հիմնականում կանդրադառնա հայ-ամերիկյան համայնքի պատմությանը և նրա նշանակալի ձեռքբերումներին, որոնք սկսվեցին շատ համեստ սկզբից:

Գիտաժողովին իր մասնակցությունը կբերի նաև պատմական գիտությունների դոկտոր Հայկ Դեմոյանը, ով նաև այս գիտաժողովի և ցուցահանդեսի կազմակերպման գլխավոր աջակիցներից է:

Հարգելի այցելու,

Ս.թ. մարտի ութին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը փակ է լինելու:

Հարգանքով,
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ



Հայոց ցեղասպանությանն առնչվող առանձին պատմությունները ցեղասպանության մասին գիտելիք փոխանցման միջոց


07.03.2018

Հայոց ցեղասպանության մասին գիտելիքի փոխանցումը նոր սերունդների համար ունի կարևոր նշանակություն: Անկախ գիտելիքի փոխանցման ձևից ցեղասպանության մասին կրթության մեջ միշտ էլ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվել դրա գործառութային նշանակությանը: Մեծ հաշվով, ցեղասպանության թեմայի ուսուցումը կոչված է նախ և առաջ ցեղասպանության ենթարկված ժողովրդի, ապա նաև ամբողջ մարդկության հավաքական հիշողության պահպանմանը և փոխանցմանը: Ցեղասպանության ուսուցման (Genocide Education) մյուս կարևոր գործառույթը` նոր ցեղասպանությունները կանխարգելելուն ուղղված ազդեցությունն է: Այնուամենայնիվ, վերոնշյալ հիմնական գործառույթների իրացմանը հասնելուն ուղղված միջոցները տարբեր են:

Ցեղասպանության մասին գիտելիքը
Հայ ժողովրդի բազմահազարամյա պատմության մեջ XX դարասկիզբը դարձավ թերևս ամենաողբերգականը. մի ամբողջ ժողովուրդ ոչնչացվեց իր պատմական հայրենիքում:

Լիոնի քաղաքապետն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան


05.03.2018

Պաշտոնական այցով մարտի 3-8-ը Երևանում գտնվող Ֆրանսիայի Լիոն քաղաքի քաղաքապետ Ժորժ Կեպենեկյանի գլխավորած պատվիրակության անդամները ՀՀ-ում Ֆրանսիայի արտակարգ ու լիազոր դեսպան Ջոնաթան Լաքոտի, Երևան քաղաքի ավագանու անդամների ուղեկցությամբ այցելեցին Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:

Լիոնի քաղաքապետը ծաղկեպսակ դրեց Մեծ եղեռնի զոհերի հուշարձանին, պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Հայոց ցեղասպանության Սուրբ նահատակների հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ:

Վրաստանի վարչապետը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


02.03.2018

Պաշտոնական այցով Հայաստան ժամանած Վրաստանի վարչապետ Գիորգի Կվիրիկաշվիլիի գլխավորած պատվիրակությունը ՀՀ տրանսպորտի, կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների նախարար Վահան Մարտիրոսյանի, Երևանի քաղաքապետի տեղակալ Կամո Արեյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Բարձրաստիճան հյուրերին դիմավորեց և հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը և հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը ներկայացրեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը:



Լույս է տեսել ՀՑԹԻ միջազգային պարբերականի հերթական հատորը


02.03.2018

Լույս է տեսել Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի կողմից հրատարակվող «Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրության միջազգային հանդես» անգլիալեզու պարբերականի հերթական հատորը:

«Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրության միջազգային հանդեսը» հրատարակում է Հայոց ցեղասպանության և ընդհանրապես ցեղասպանագիտության թեմայով հոդվածներ և գրախոսություններ: Նախապատվությունը տրվում է պատմության, քաղաքագիտության, մարդաբանության, սոցիոլոգիայի, գրականության և իրավունքի ոլորտի հոդվածներին: Այլ գիտություններին առնչվող հոդվածները ևս ընդգրկվում են հանդեսում, եթե դրանք հիմնական առնչություն ունեն թեմայի հետ: Միջազգային հանդեսը լույս է տեսնում 2014 թվականից՝ պատմական գիտությունների դոկտոր Հայկ Դեմոյանի խմբագրությամբ:


Սումգայիթի անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող խաչքարի մոտ ծաղկեպսակ դրվեց ՀՀ Նախագահի անունից


28.02.2018

Այսօր Ծիծեռնակաբերդի բարձրունքին հարգանքի տուրք մատուցվեց Սումգայիթի զոհերի հիշատակին: Սումգայիթի անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող խաչքարի մոտ ծաղկեպսակ դրվեց ՀՀ Նախագահի անունից, ծաղիկներ խոնարհեցին նաև Ազգային ժողովի պատգամավորներ, մտավորականներ, հասարակական գործիչներ, ուսանողներ, Սումգայիթի նախկին բնակիչներ:

Երեկ էլ ԵՊՀ շուրջ 300 ուսանողներ սումգայիթյան ջարդերի 30-րդ տարելիցի կապակցությամբ այցելեցին Ծիծեռնակաբերդ՝ անմեղ զոհերի հիշատակին հարգանքի տուրք մատուցելու:



30 տարի առաջ այս օրը սկսվեց Սումգայիթի ողբերգությունը


27.02.2018

30 տարի առաջ արցախահայության` ինքնորոշման իրավունքի իրացմանն ուղղված սեփական կամքի արտահայտման նկատմամբ ադրբեջանական իշխանությունների պատասխանը եղավ սկզբում Սումգայիթում, ապա նաև այլ բնակավայրերում հայ բնակչության նկատմամբ կազմակերպված ոճրագործությունները:

Սումգայիթը մոտ 250,000 բնակչությամբ Ադրբեջանական ԽՍՀ խոշոր քաղաքներից էր: Հայերի թիվը շուրջ 17,000 էր, որոնք հիմնականում ունեին արցախյան ծագում: Սումգայիթի հայ բնակչությունը կենտրոնացած չէր քաղաքի մեկ թաղամասում, ցրված էր ապրում, ինչը ինքնապաշտպանության կազմակերպման անհնարինության պատճառ դարձավ: Այն, ինչ տեղի ունեցավ այնտեղ 1988 թվականի փետրվարի 27-ից 29-ը, ծրագրվել էր նախօրոք, և առկա է եղել սպանություններ և բռնություններ իրականացնելու որոշակի ծրագիր:

Վրաստանի ներքին գործերի նախարարը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


23.02.2018

Աշխատանքային այցով ՀՀ ժամանած Վրաստանի ներքին գործերի նախարարության պատվիրակությունը՝ Վրաստանի փոխվարչապետ, ՆԳ նախարար Գիորգի Գախարիայի գլխավորությամբ և ՀՀ ոստիկանության պետ, ոստիկանության գեներալ-գնդապետ Վլադիմիր Գասպարյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր, այնուհետև թանգարան:

Հյուրերին դիմավորեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, վերջինս ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը և հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Վրաստանի փոխվարչապետ, ՆԳ նախարար Գիորգի Գախարիան ծաղկեպսակ դրեց Մեծ եղեռնի հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը:

Մադագասկարի Արտաքին գործերի նախարարն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր


23.02.2018

ՀՀ արտաքին գործերի նախարար, Ֆրանկոֆոնիայի նախարարական համաժողովի նախագահ Էդվարդ Նալբանդյանի հրավերով Հայաստան ժամանած Ֆրանկոֆոնիայի միջազգային կազմակերպությունում նախագահող Մադագասկարի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար Անրի Ռաբարի-Նձական այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր: Հյուրին դիմավորեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, վերջինս ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը և հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Մադագասկարից ժամանած բարձրաստիճան պաշտոնյան ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Մեծ եղեռնի անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը: Հյուրերն այցելեցին նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարան, ՀՑԹԻ փոխտնօրեն Լուսինե Աբրահամյանը ներկաներին պատմեց 20-րդ դարի առաջին ցեղասպանության պատմության մանրամասները։ Շրջայցի վերջում Մադագասկարի Արտաքին գործերի նախարարը գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում։

Հայկական հետքն Ամերիկայում. 400-ամյա ժառանգություն
Հրատարակվել է Հայկ Դեմոյանի նոր գիրքը


23.02.2018

Լույս է տեսել պ.գ.դ. Հայկ Դեմոյանի «Հայկական հետքն Ամերիկայում. 400-ամյա ժառանգություն» նոր մենագրությունը: Գիրքը նվիրված է առաջին հայի՝ Ամերիկա ժամանելու 400-ամյա պատմությանը. 1618թ. Մարտին անունով (Martin the Armenian) առաջին հայը ժամանեց Վիրջինիա: Առաջին հայի ժամանումն ազդարարեց նաև հայ գաղթականների հոսքի մասին, գաղթականների, ովքեր իրենց հետ Նոր երկիր բերեցին սեփական սովորույթները, կենսակերպը, խոհանոցը և մտածելակերպը: Նրանք ուսանողներ էին, արհեստավորներ, առևտրականներ, հողագործներ, ովքեր եկել էին Ամերիկա՝ գոյատևելու և հայրենիքում մնացած՝ շահագործման ու բռնության պայմաններում տառապող իրենց ընտանիքներին օգնելու մեծ հույսով:

620 էջանոց պատկերազարդ աշխատությունն ունի 2200 լուսանկարներ, այդ թվում՝ արժեքավոր արխիվային փաստաթղթեր և հազվագյուտ պատկերներ, որոնք ցույց են տալիս հայ-ամերիկյան համայնքի պատմությունն ու ժառանգությունը, ինչպես նաև հայերի առավել նշանակալից ներդրումները Ամերիկայում: Հատորը ներառում է ՀՀ և ԱՄՆ հայկական ինստիտուտների արխիվային նյութեր, որոնցից շատերը ներկայացվում են առաջին անգամ: Գրքի գլուխները և նկարազարդումները ներկայացված են ժամանակագրական կարգով՝ ընդգրկելով 1618-ից մինչև 1990-ականների սկիզբն ընկած ժամանակահատվածը:

Նիդերլանդների խորհրդարանը ընդունեց Հայոց ցեղասպանության մասին բանաձև


23.02.2018

Նիդերլանդների խորհրդարանի ստորին պալատը քվեների մեծամասնությամբ ընդունեց Օսմանյան Թուրքիայում 1915 թվականի հայերի զանգվածային սպանդը որպես ցեղասպանություն ճանաչելու երկու օրինագիծ:

Ըստ առաջինի, Նիդերլանդները վերահաստատել է Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչելու 2004 թվականի որոշումը։ Ըստ երկրորդի, այս տարվա ապրիլի 24-ին, ապա հինգ տարին մեկ Երևան է գործուղվելու Նիդերլանդների ներկայացուցիչը՝ նախարարի մակարդակով, ով մասնակցելու է Մեծ եղեռնի զոհերի ոգեկոչման արարողություններին:

Քվեարկությունից անմիջապես հետո Հայաստանի արտգործնախարար Էդվարդ Նալբանդյանը հայտարարեց՝ Հայաստանը բարձր է գնահատում բարեկամ Նիդերլանդների խորհրդարանում այսօր տեղի ունեցած քննարկումները և դրանց արդյունքում ընդունված որոշումները, որոնք աներկբայորեն վերահաստատում են դեռևս 2004 թվականին Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը։

Լիբանանի նախագահն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան


21.02.2018

ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանի հրավերով պաշտոնական այցով Հայաստան ժամանած Լիբանանի Հանրապետության Նախագահ Միշել Աունը ՀՀ տարածքային կառավարման նախարար Դավիթ Լոքյանի և Երևանի քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան:

ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը Լիբանանի նախագահին ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը և հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Լիբանանի նախագահը ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Մեծ եղեռնի անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը: Լիբանանից ժամանած պատվիրակությունն իր երկրի առաջնորդի հետ այցելեց նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարան, ՀՑԹԻ փոխտնօրեն Լուսինե Աբրահամյանը ներկաներին պատմեց 20-րդ դարի առաջին ցեղասպանության պատմության մանրամասները։ Շրջայցի վերջում Նախագահ Միշել Աունը գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում։

Անատոլիա քոլեջի պատմությունից


17.02.2018

Անատոլիա կամ Ամերիկյան Քոլեջը ներկայումս Հունաստանի ամենահին և առաջատար կրթական հաստատություններից մեկն է: Այն ունի 132 տարվա պատմություն: Այս տարիների ընթացքում, սկսած դեռևս հիմնադրման ժամանակներից (1886թ.)՝ հաղթահարելով բազում խոչնդոտներ, այն ձեռք է բերել վաստակաշատ կրթական օջախի համբավ:

Անատոլիա Քոլեջի հիմնադրման արմատները շատ խորն են: Դրա հիմքում ընկած է Օտարերկրյա առաքելությունների ամերիկյան հանձնաժողովի միսիոներների, հատկապես, Սայրուս Հեմլինի ավանդը, ով նաև Կ.Պոլսի Ռոբերտ քոլեջի հիմնադիրն էր: Դեռևս 1838թ. միսիոներական առաքելության նպատակներով մեկնելով Կ.Պոլիս՝ 1840թ. Հեմլինը ստեղծում է Բեբեկ ճեմարանը, որը կոչված էր տեղի երիտասարդությանը կրթելու, առևտրի և ֆինանսների բնագավառում նրանց հմտացնելու, առևտրա-տնտեսական ոլորտի հետագա զարգացմանը խթանելու համար: Այս կրթական ծրագրի առանձնահատկություններից մեկն այն էր, որ ուսուցումը ներառում էր առարկաների մեծ մասի անգլերեն լեզվով դասավանդում, լիբերալ արվեստի զարգացում, ինչպես նաև ֆինանսական օժանդակության յուրահատուկ «ինքնակառավարման» տարբերակ: Ս. Հեմլինի առաջադրած ծրագրերը մեծ ներդրում էին տեղի կրթական մակարդակի բարելավման և հետագա զարգացման համար:

Հայկ Դեմոյանը կմասնակցի հայ-ամերիկյան ժառանգության 400 ամյակին նվիրված գիտաժողովին


16.02.2018

2018թ. մարտի 16-ին Լոս Անջելեսի Ջորջ Դեքմեջյան համայնքային կենտրոնի Արարատ տանը պատմական գիտությունների դոկտոր Հայկ Դեմոյանը կմասնակցի «400-ամյա հայ-ամերիկյան ժառանգության տոնակատարություն, 1618-2018թթ.» վերնագիրը կրող հայ-ամերիկյան բազմադարյան ժառանգությանը նվիրված գիտաժողովին: Հայկ Դեմոյանը գիտաժողովի և ցուցահանդեսի կազմակերպման գլխավոր աջակիցներից է:

Միաժամանակ տեղի կունենա հատուկ ցուցադրություն, որի ընթացքում կներկայացվեն հայ-ամերիկյան առնչությունները ներկայացնող թանկարժեք իրեր, պատմական արտեֆակտներ Արարատ-Էսքիջյան թանգարանից և Հայկ Դեմոյանի մասնավոր հավաքածուից:


Լեմկինի կրթաթոշակի շրջանավարտի հոդվածը տպագրվել է ամերիկյան հեղինակավոր պարբերականում


13.02.2018

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի Ռաֆայել Լեմկինի կրթաթոշակային ծրագրի առաջին շրջանավարտ Ռեբեկա Ջինքսի հոդվածը տպագրվել է «Ամերիկյան պատմական հանդեսում» (American Historical Review): Հոդվածը վերնագրված է «Marks Hard to Erase”: The Troubled Reclamation of “Absorbed” Armenian Women, 1919–1927» և նվիրված է Հայոց ցեղասպանության տարիներին հայ կանանց ողբերգական ճակատագրին: Հոդվածը հիմնված է ՀՑԹԻ բացառիկ սկզբնաղբյուրների, ինչպես նաև լուսանկարների վրա:

«Ամերիկյան պատմական հանդեսը» տվյալ գիտակարգում անգլալեզու ամենահեղինակավոր գիտական պարբերականն է աշխարհում` ունենալով ամենաբարձր ազդեցության գործակիցը: Հանդեսն Ամերիկայի պատմական ընկերակցության (American HistoricalAssociation) պաշտոնական հրատարակությունն է: Վերջին տարիներին լույս է տեսնում «Oxford University Press» հրատարակչությամբ:

Հիշեցնենք, որ Լեմկինի կրթաթոշակային ծրագիրը հիմնադրվել է Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի կողմից 2011 թ.` իր առջև խնդիր դնելով Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրության ոլորտ ներգրավվել երիտասարդ և հեռանկարային գիտնականներ աշխարհի տարբեր պետություններից:


Բուլղարիայի Նախագահը հարգանքի տուրք մատուցեց Մեծ եղեռնի զոհերի հիշատակին


12.02.2018

Հայաստանի Հանրապետության Նախագահ Սերժ Սարգսյանի հրավերով պետական այցով Հայաստան ժամանած Բուլղարիայի Հանրապետության Նախագահ Ռումեն Ռադևն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր։ Նախագահին ուղեկցում էին ՀՀ արտաքին գործերի նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը, Երևանի քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանը, ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, վերջինս հյուրերին ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, բացատրեց հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Բուլղարիայի Նախագահը ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Մեծ եղեռնի անմեղ զոհերի հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը: Բուլղարիայից ժամանած պատվիրակությունն իր երկրի առաջնորդի հետ այցելեց նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարան, ՀՑԹԻ փոխտնօրեն Լուսինե Աբրահամյանը ներկաներին պատմեց 20-րդ դարի առաջին ցեղասպանության պատմության մանրամասները։ Շրջայցի վերջում Նախագահ Ռումեն Ռադևը գրառում կատարեց Պատվավոր հյուրերի հուշամատյանում։ ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը Նախագահին հանձնեց թանգարան այցելող բարձրաստիճան հյուրերին տրվող Ոսկե մեդալ։

Լեհաստանի նորանշանակ դեսպանն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր և թանգարան


08.02.2018

ՀՀ-ում Լեհաստանի նորանշանակ արտակարգ և լիազոր դեսպան Պավել Չեպլակն այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր, ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Հայոց ցեղասպանության Սուրբ նահատակների հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը:

Դեսպանին ընդունեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, և ներկայացրեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, բացատրեց հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Լեհական պատվիրակությունն այցելեց նաև Հայոց ցեղասպանության թանգարան, ՀՑԹԻ փոխտնօրեն Լուսինե Աբրահամյանը հյուրերին ծանոթացրեց թանգարանի ցուցանմուշներին, պատմեց Մեծ եղեռնի պատմությունը:

«Ընտանիքս հայ լինելու պատճառով է սպանվել»
Հայոց ցեղասպանությունը վերապրող Հայկ Ահարոնյանի հուշերից


08.02.2018

Հայոց ցեղասպանությունը վերապրող Հայկ Ահարոնյանի հուշերը գրի է առել, որդին` Էմանուել Սերժ Ահարոնյանը: Այդ աշխատանքը կատարելով հանդերձ, նա շեշտում է, որ անմիջապես վերապրողի կողմից չարձանագրվելու դեպքում, այդ պատմությունները կորցնում են իրենց «բույրը»:

Գրի առնողի հայրը` Հայկ Ահարոնյանը, ծնվել է 1905 թ. մայիսի 25-ին Սեբաստիայում, հաճախել տեղի հայկական մասնավոր դպրոցը: Մի օր թուրքերը հայտնել են, որ տեղահանում են բոլոր հայերին, ընտանիքին առաջարկել են կրոնափոխ լինել և տեղում մնալ, սակայն Հայկի հայրը` Մանուելը, պատասխանել է, որ քրիստոնյա է ծնվել, քրիստոնյա էլ կմեռնի: Ցեղապանության ընթացքում Ահարոնյանը կորցրել է 84 ազգականների: Միայն մեկին` Լևոն Դարբինյանին է հաջողվել անցնել ռուսական սահմանը` ապաստան գտնելով Արևելյան Հայաստանում:

Հայկին մի թուրք տարել է Մալաթիայի իր ագարակ, որտեղ նա ինը տարի աշխատել է թուրքի համար: Նա նշել է, որ թուրքն այդկերպ իրեն փրկել է, քանի որ 6-7 և ավելի տարեկան երեխաներին սպանում էին, որպեսզի չհիշեին իրենց հայ ու քրիստոնյա լինելը: Տանտիրոջ ցուցումով երկու թուրք հարևաններին գնդակահարելուց հետո նրան առաջարկել են փախչել Մալաթիայից:


Շվեյցարիայի Համադաշնության Ազգային խորհրդի նախագահը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


06.02.2018

Շվեյցարիայի Համադաշնության Ազգային խորհրդի նախագահ Դոմինիկ դը Բյումանի գլխավորած պատվիրակությունը ՀՀ-ում Շվեյցարիայի դեսպան Լուկաս Գասսերի, ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Շիրակ Թորոսյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

Շվեյցարիայից ժամանած հյուրերին ընդունեց ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, և պատմեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, բացատրեց հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը: Շվեյցարիայի Համադաշնության Ազգային խորհրդի նախագահ Դոմինիկ դը Բյումանը ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Հայոց ցեղասպանության Սուրբ նահատակների հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամբ հարգեցին նրանց հիշատակը:


Մարաշի ինքնապաշտպանությունը 1920 թ. հունվար – փետրվար


31.01.2018

Մարաշը պատմական Կիլիկիայի հայաշատ և հարուստ քաղաքներից էր: Հայոց ցեղասպանությունից առաջ այն ուներ շուրջ 40,000 հայ բնակչություն, ովքեր զբաղվում էին արհեստներով, առևտրով ու երկրագործությամբ:

1915 թ. Մարաշի հայությունը տեղահանվեց հայրենի բնօրրանից, նրանցից շատերը կոտորվեցին գաղթի ճանապարհին կազմակերպված ջարդերի ժամանակ:

Առաջին աշխարհամարտում Թուրքիայի կրած պարտությունից և 1918 թ. հոկտեմբերի 30-ին կնքված Մուդրոսի զինադադարից հետո, երբ թուրքական զորքերը թողեցին Կիլիկիան, Մարաշ վերադարձան 1915 թ. քաղաքից տարագրված հայերի մի մասը (շուրջ 25,000 մարդ), այդ թվում` ֆրանսիական բանակի կազմում կռված լեգեոնականներ:

Եզակի ընտանեկան արխիվ՝ Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտին


30.01.2018

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի ջանքերի շնորհիվ Հայաստան տեղափոխվեց և թանգարանին նվիրաբերվեց Հայոց ցեղասպանությունը վերապրած ամերիկաբնակ հայ գերդաստանի ընտանեկան արխիվը:

Ամերիկաբնակ Սուսան Սոլակյանը Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտին հանձնեց իր մեծ ընտանիքի մեծ պատմությունը՝ հուշագրություններ, փաստաթղթեր, լուսանկարներ: Նա, իհարկե, վստահ է, որ իրենց ընտանեկան մասունքները հայտնվել են հոգատար ձեռքերում, իսկ նպատակը մեկն է՝ սերունդներին փոխանցել ամենակարևորը՝ հիշողությունը:

Ծնունդով Մեզրեից (Խարբերդի նահանգ) Թոմաս և Էսթեր Մկրտչյանների (Մկրտիչեաններ) ընտանեկան ավելի քան մեկդարյան պատմությունն՝ իրենց պատմական հայրենիքից բռնագաղթվելուց մինչև Միացյալ Նահանգներում բնակությունը հաստատելը, հարուստ է պատմագրական ճշգրիտ տեղեկություններով, ինչպես նաև պարզապես մարդկային կորստի ծանրագույն դրսևորումներով:

Հարգելի այցելու,

Ս.թ. հունվարի 28-ին Հայոց ցեղասպանության թանգարանը փակ է լինելու:

Հարգանքով,
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ



Հոգևորականների հանդեպ բարբարոսության դրսևորումները. բռնությունների և սպանությունների ծիսականացումը Մեծ եղեռնի ընթացքում


27.01.2018

Հայոց ցեղասպանության ընթացքում սպանությունները կատարվում էին հատուկ դաժանությամբ՝ կտտանքների ուղեկցությամբ՝ դրանց հաղորդելով ծիսականություն, հաճախ կիրառելով «քրիստոնեական» ենթատեքստ՝ խաչելով, սպանելով եկեղեցիների խորանների վրա և այլն: Առանձնահատուկ դաժան բռնությունների էին ենթարկվում քրիստոնյա հոգևորականները:

Հայերի կոտորածներին ծիսականություն հաղորդելու միտումը երևում է այն վկայություններում, որտեղ հատուկ բառեր, կոչեր, կանչեր կամ ձայնարկություններ են օգտագործվում:

Թուրքերը և քրդերը կողոպտում էին քրիստոնեական եկեղեցիները, պղծում դրանք, կապկում էին եկեղեցական ծիսակատարությունները, ծաղրում քրիստոնյաներին. «….ծեծում էին տերտերներին ու հասցնում անգիտակից վիճակի՝ ձևացնելով, թէ իբր նրանք խռովության կազմակերպիչներն են»:

Հրատարակվել է Հայոց ցեղասպանության անգլերեն լեզվով ատլաս


27.01.2018

Բաբկեն Հարությունյանի անվան պատմական աշխարհագրության և քարտեզագրության լաբորատորիայի կողմից Հայոց ցեղասպանության անգլերեն լեզվով ատլաս է հրատարակվել: Գիտահետազոտական աշխատանքներն իրականացրել է լաբարատորիայի ղեկավար Վարդան Մխիթարյանը:

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի աջակցությամբ հրատարակված այս հատորում ներկայացված են Հայոց ցեղասպանությանն առնչվող տարբեր հարցեր և պատմական իրադարձություններ՝ հայ-թուրքական պատերազմ, Համիդյան կոտորածներ, արևելահայերի կոտորածներ և Մայիսյան հաղթանակներ, Բաքվի հայերի կոտորած, մշակութային եղեռն, Սփյուռքի ձևավորում և այլն: Ատլասում ներառված են նաև պայմանագրեր, փաստաթղթեր և նկարներ: Զուգահեռաբար ներկայացվում է նաև հայերի դերը Օսմանյան կայսրությունում և Ռուսական կայսրությունում: Ատլասի վերջին հատվածում անդրադարձ կա նաև Ցեղասպանության միջազգային ճանաչմանն ու դատապարտմանը:

Լիդիցեի գեղեցիկ արվեստների միջազգային պատանեկան ցուցահանդեսի մրցանակների հանձման արարողություն ՀՑԹԻ-ում


26.01.2018

Այսօր Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի ժամանակավոր ցուցադրությունների սրահում տեղի ունեցավ Լիդիցեի գեղեցիկ արվեստների 45-րդ միջազգային պատանեկան ցուցահանդեսի մրցանակների հանձնման արարողությունը: Միջոցառումը վարում էր ՀՀ-ում Չեխիայի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Պետր Միկիսկան, ով և հանձնեց մրցանակները:

Ողջույնի խոսքով հանդես եկավ ՀՑԹԻ տնօրենի պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը, ով կարևորեց նման միջոցառումների դերը երեխաների աշխարհայացքի ձևավորման գործում, իսկ աշխարհի բոլոր երեխաներին ցանկացավ այլևս երբեք չտեսնել Լիդիցեի նման ողբերգություն և ապրել խաղաղ երկնքի տակ:

ՀՀ-ում Չեխիայի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Պետր Միկիսկան իր երախտագիտությունը հայտնեց Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտին միջոցառմանն աջակցելու համար:


Փարիզի փոխքաղաքապետը հարգանքի տուրք մատուցեց Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին


25.01.2018

Երևան ժամանած Փարիզի քաղաքապետի տեղակալ Պոլին Վերոնը Երևանի քաղաքապետի տեղակալ Արամ Սուքիասյանի ուղեկցությամբ այցելեց Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր:

ՀՑԹԻ տնօրենի ժամանակավոր պաշտոնակատար Գևորգ Վարդանյանը հյուրերին պատմեց հուշահամալիրի կառուցման պատմությունը, բացատրեց հուշակոթողի խորհրդանշական իմաստը:

Փարիզի փոխքաղաքապետը ծաղկեպսակ դրեց հուշարձանին, ապա պատվիրակության անդամները ծաղիկներ խոնարհեցին Հայոց ցեղասպանության Սուրբ նահատակների հիշատակը հավերժացնող անմար կրակի մոտ և մեկ րոպե լռությամն հարգեցին նրանց հիշատակը:


«Ամեն հայ մի փաստաթուղթ է», - ասում էր Հրանտ Դինքի մորական տատը
Ցեղասպանություն վերապրողը՝ Լուսիե Չաքըր (Աշոտյան). դրվագներ կյանքից


19.01.2018

«Հրա՛նտ, սիրելի՛ս, 1915 թ.-ի մասին ես շատ բան չեմ հիշում, բայց իմ կենսագրությունն ու ինձ նման բազմաթիվ վերապրողների կենսագրություն փաստաթուղթ է ցեղասպանության մասին»:

Լուսի(ն)ե Չաքըրը գյուրունցի արհեստագործ, հինգ երեխաների հայր Մանուել Աշոտյան էֆենդիի դուստրն էր: Նա հոր միակ աղջիկն էր, հայրը նրան Ահչիգ (Աղջիկ) էր կոչում և այդպես էլ նրա անունը մնաց Ահչիգ: Սեբաստիայի Քանգալի որբանոցի հայ աղջնակներից մեկն էր՝ Հայոց ցեղասպանությունից հրաշքով փրկված, հայկական քարավաններից ընտրված և որբատուն հանձնված մանկահասակ աղջնակներից էր:

Լուսիե Չաքըրը Հրանտ Դինքի մայրական կողմից տատն էր:

1915 թվականն էր: Լուսիեի ավագ եղբայրը՝ Արտաշեսը, Ամերիկա էր մեկնել՝ կրթություն ստանալու: Ողջ ընտանիքը, ինչպես հիշում են ազգակիցները՝ նրա պատմածի համաձայն, «չորս աչքով» սպասում էին Արտաշեսից նամակի. երեկոյան դուռը թակում են, բայց փոստատարի փոխարեն ոստիկանն էր:


Սիրիայի թագավոր Էմիր Ֆեյսալ Իբն Հույեյնի աջակցությունը հայ տարագիրներին


09.01.2018

Երիտթուրքական կառավարության կողմից իրականացված Հայոց ցեղասպանությունից հետո Սիրիա հասած հայ տարագիրների վիճակը ծանր էր: Նրանք Սիրիայում էին հայտնվել մի ժամանակաշրջանում, երբ դեռ Առաջին համաշխարհային պատերազմը չէր վերջացել, սով էր ու երկիրը դեռ համարվում էր Օսմանյան կայսրության մաս: Սիրիայի քաղաքական կյանքում բեկումնային էր 1918 թվականը, երբ վերջ է դրվում Օսմանյան տիրապետությանը: Սիրիայի պատմության այդ ժամանակահատվածի իրադարձություններում Մեքքայի շերիֆ ու էմիր Հուսեյն իբն Ալիի որդի Ֆեյսալը զգալի դերակատարում է ունեցել: Նրա հետ է կապվում Սիրիայի ազատագրումը, ինչպես նաև նրա դերը մեծ էր հայ տարագիրների վիճակի բարելավման ու կայացման խնդիրներում:

1918 թ. սեպտեմբերի 30-ին Մերձավոր Արևելքում անգլիական ուժերի գլխավոր հրամանատար Ալենբիի և Էմիր Ֆեյսալի զորքը մտնում է Դամասկոս, հոկտեմբերի 6-ին հայկական 3-րդ գումարտակի մասնակցությամբ Ֆեյսալն ազատագրում է Բեյրութը, այնուհետև Հոմսը, Համան և Հալեպը: 1918 թ. հոկտեմբերի 5-ին Էմիր Ֆեյսալը կազմում է առաջին անկախ կառավարությունը:

Ֆեյսալն ի սկզբանե հայ տարագիրների նկատմամբ դրական էր տրամադրված և հայանպաստ քաղաքականությունն իրականացնելու համար իր աջակիցների թվում ունեցել է մի շարք ազդեցիկ դեմքեր, ովքեր հետամուտ էին լինում հայ տարագիրների խնդիրների լուծմանը:


Բացառիկ հայտնագործություն


24.12.2017

Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի ջանքերով հաջողվեց հայտնաբերել մինչ օրս անհայտ շուրջ քսանհինգ նոր լուսանկար՝ Մուսա լեռան հերոսամարտի մասնակիցներին ֆրանսիական ռազմանավերի միջոցով տարհանելու տեսարաններով: Հայտնաբերված բնօրինակ լուսանկարներն արվել են 1915 թվականի սեպտեմբերին ֆրանսիական ռազմածովային նավատորմի սպայի կողմից: Լուսանկարները ներկայացնում են նավակներով խաղաղ հայ բնակչությանը դեպի ռազմանավեր տեղափոխելու գործողությունները, նավերի տախտակամածին նրանց տեղավորումն ու այլ տեսարաններ:

Նորահայտ բնօրինակ այս լուսանկարները հանրությանը կներկայացվեն 2018 թ. ապրիլին:


«Գաղթականական ալբոմ»-ի տպագրության 100-ամյակը


14.12.2017

2017 թ. լրանում է «Գաղթականական ալբոմ»-ի տպագրության 100-ամյակը, որը վստահ կարելի է համարել Հայոց ցեղասպանության պատմության կարևորագույն և սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունեցող վկայություններից մեկը: Ալբոմը բաղկացած է 62 լուսանկարից, որոնցից մեծ մասի վրա տարբեր կողմերից նշված են Согом. Сютч. հապավումը: Լուսանկարներն ամենայն հավանականությամբ արվել են մի մարդու կողմից, ով գտնվել է Կովկասյան ճակատի ռուսական զորքերի կազմում կամ եղել է Թիֆլիսի Հայկական կենտրոնական կոմիտեի աշխատակից (ՀԿԿ) և տեղաշարժվելով ռուսների հետ դեպի Օսմանյան Կայսրություն՝ ճանապարհին լուսանկարել է այն ամենն, ինչ տեսնում էր:

Ռուսական զորքը, որի կազմում եղել է շուրջ 9 հազար հայ կամավորներ, 1914 թ. վերջին անցնում է թուրքական սահմանը և սկսեցին գրավելով Օսմանյան կայսրության արևելյան մասը՝ Էրզրում, Երզնկան, Մուշը, Բիթլիսը, Տրապիզոնը, Վանը և այլ տարածքներ: Ռուսական զորքը գրավեց գրեթե ամբողջ Արևմտյան Հայաստանը, որն արդեն դատարկ էր և ավերված: Թուրքերի կազմակերպած ջարդերին ականատես են եղել Թիֆլիսի ՀԿԿ որոշ անդամներ, որոնք բազմաթիվ լուսանկարներ են արել՝ դիակներ փողոցներում, ավերված տներ, թալանած ունեցվածք, ՀԿԿ-ի սննդային կետեր, որբանոցներ, պահեստներ, կոշկակարության, ոսկերչական և կարի արհեստանոցներ: Այս բոլոր լուսանկարները հավաքվել են «Գաղթականական ալբոմ»-ի մեջ և տպագրվել են 1917 թ. ՀՀԿ-ի կողմից «Պրոգրես» տպարանում:





Կայքի նորություններ

09.01.2018Կայքը թարմացվել է: Հայոց ցեղասպանության թանգարան ինստիտուտ

ՀԵՏԵՎԵ՝Ք ՄԵԶ



ՎԻՐՏՈՒԱԼ ԹԱՆԳԱՐԱՆ

ԼԵՄԿԻՆԻ ԿՐԹԱԹՈՇԱԿ

Lemkin
ՀՑԹԻ ՄԵԿՆԱՐԿՈՒՄ Է
2018Թ. ՌԱՖԱՅԵԼ ԼԵՄԿԻՆԻ
ԱՆՎԱՆԱԿԱՆ ԿՐԹԱԹՈՇԱԿԸ

ՀԱՏՈՒԿ ՆԱԽԱԳԻԾ

100photo
100 ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՉԱԿԱՆ ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՀԱՅՈՑ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ


ԺԱՄԱՆԱԿԱՎՈՐ ՑՈՒՑԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

brand book
Ժամանակավոր ցուցադրություններ՝ Հայոց ցեղասպանության թեմայով
Հայոց ցեղասպանության թեմային նվիրված տարբեր խորագրերով ժամանակավոր ցուցադրությունները շահեկանորեն կնպաստեն հայկական ու միջազգային լսարաններում սույն թեման խոր և հանգամանալի ներկայացնելուն, կծառայեն կրթադաստիարակչական նպատակների:

ՀԻՇԻ՛Ր

remember
Միքայել Ֆրենկյուլյան, սովորել է Ամերիկայի Օբերլին քոլեջում: Եղել է Սեբաստիայի Ամերիկյան քոլեջի պրոֆեսոր: 1915 թ. ձերբակալվել է, այնուհետև սպանվել: Հայոց ցեղասպանության զոհ:

Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրության միջազգային հանդես  

Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրության միջազգային հանդես

Հայաստան, Երևան, 0028
Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր
Հեռ.: (374 10) 39 09 81
Ֆաքս: (374 10) 39 10 41
    2007-2016 © Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ     Էլ.հասցե: info@genocide-museum.am