Home Map E-mail
 
Eng |  Հայ |  Türk |  Рус |  Fr  

Հիմնական էջ
Նորություններ
Առաքելություն
Տնօրենի ուղերձը
Կապ մեզ հետ
Նախօրեին
Հայոց պատմություն
Լուսանկարներ
Մտավորականներ
Հայոց Եղեռնը
Ցեղասպանություն
Հայոց ցեղասպանություն
Ժամանակագրություն
Լուսանկարներ
100 պատմություններ
Քարտեզագրում
Մշակութային եղեռն
Հիշի՛ր
Վավերագրեր
Ամերիկյան
Անգլիական
Գերմանական
Ռուսական
Ֆրանսիական
Ավստրիական
Թուրքական

Հետազոտում
Մատենագիտություն
Վերապրողներ
Ականատեսներ
Միսիոներներ
Մամուլ
Մեջբերումներ
Դասախոսություններ
Ճանաչում
Պետություններ
Կազմակերպություններ
Տեղական
Արձագանք
Իրադարձություններ
Պատվիրակություններ
Էլ. թերթ
Հոդվածներ
Գիտաժողովներ
Օգտակար հղումներ
   Թանգարան
Թանգարանի մասին
Այցելություն
Մշտական ցուցադրություն
Ժամանակավոր
Օն լայն  
Շրջիկ ցուցադրություններ  
Հիշատակի բացիկներ  
   Ինստիտուտ
Գործունեությունը
Հրատարակություններ
ՀՑԹԻ հանդեսներ  
Գրադարան
ՀՑԹԻ հավաքածուները
   Եղեռնի հուշահամալիր
Պատմությունը
Հիշողության պուրակ
Հիշատակի օր
 

Armenian General Benevolent Union
All Armenian Fund
Armenian News Agency
armin
armin
armin
armin
armin




Նորություններ

Էնտոնի Կրաֆտ-Բոնար - 140
(1869-1945)

02.07.2009

Կրաֆտ-Բոնարը ծնվել է 1869թ. հունիսի 15-ին Շվեյցարիայի Վո Նահանգի Էկլ քաղաքում, դեղագործի ընտանիքում: 1888թ. Լոզանում ստացել է «դպրության պսակավորի» աստիճան, որից հետո մինչև 1893թ., Լոզանում, Բեռլինում, ապա և Փարիզում, ստացել է աստվածաբանական կրթություն: 1893-1919թթ. ընթացքում որպես հոգևոր առաջնորդ գործել է Շվեյցարիայի տարբեր բնակավայրերում, ապա, թողնելով հոգևոր գործունեությունը, ամբողջապես նվիրվել է Հայկական հարցին ու հայության բազմաթիվ խնդիրների լուծմանը:

Ամուսնացել է 1894թ., ունեցել չորս զավակ` երեք դուստր և մեկ որդի, որոնք իրենց հոր օրիանկով եռանդուն ու համոզված հայասերներ են եղել:

Հայասիրական իր գործունեությունը Կրաֆտ-Բոնարը սկսել է դեռևս 1896թ-ից, երբ համիդյան կոտորածների սարսափելի հետևանքների մասին բանախոսությամբ հանդես եկավ Շվեյցարիայի Բենյեն գյուղում, ուր նա հոգևոր հովիվ էր: Ազդված Բոնարի ցնցող կոչից` մի քանի շվեյցարական ընտանիքներ ջարդերի արդյունքում որբացած հայ մանուկներ որդեգրելու ցանկություն հայտնեցին:

Շուտով Բոնարի նախաձեռնությամբ Բենյեն գյուղում հիմնադրվեց մի հաստատություն` «Հայ տունը» անվամբ, որը կոչված էր ապաստան տալու ու խնամելու Շվեյցարիա գաղթած հարյուրավոր հայերի: Համագործակցելով Շվեյցարիայում հայանպաստ գործի հիմնադիր Ժորժ Կոտեի հետ` Կրաֆտ-Բոնարը ակտիվ կերպով ներգրավվել է «Հայ որբերի գաղթի և խնամակալության շվեյցարական հասարակություն» կազմակերպության աշխատանքներին` 1896թ-ից դառնալով այդ հաստատության նախագահը: 1898-1922թթ. ընթացքում շվեյցարական որբանոցներում ապաստանել են շուրջ 2000 որբացած հայ մանուկներ:

Բացի որբախնամ գործունեությունից մեծ մարդասերը ակտիվորեն կազմակերպել ու իրագործել է արևմտահայության վիճակը բարելավող մի շարք աշխատանքներ: 1896թ. Բոնարի անմիջական նախաձեռնությամբ Լոզանում գումարվել է Շվեյցարիայի կանտոնների (նահանգների) ներկայացուցիչների ժողով, ուր որոշում է կայացվել Օսմանյան կայսրության հայ բնակչությանն անհրաժեշտ օգնություն ցույց տալու վերաբերյալ: Միևնույն ժամանակահատվածում դարձյալ Կրաֆտ-Բոնարի ակտիվ ջանքերի շնորհիվ ստեղծվել է «Հայերի օգնության շվեյցարական կազմակերպությունը», որն իր գործունեությունը շարունակել է ընդհուպ մինչև 1922թ.:

Լինելով «Հայաստանի բարեկամների շվեյցարական կոմիտեների միության» գլխավոր քարտուղար` Կրաֆտ-Բոնարը բազմիցս դիմել է Մեծ տերությունների ղեկավարներին` օսմանահպատակ հայերի ճակատագրի մտահոգությամբ: 1919թ. հոկտեմբերի 31-ին Բոնարը հեռագրել է ԱՄՆ-ի նախագահ Վ. Վիլսոնին` խնդրելով «իր պաշտպանության տակ առնել նահատակվող ժողովրդին»: 1920թ-ից եղել է «Հայասերների միջազգային լիգայի՚ գործադիր կոմիտեի անդամ, բազմիցս դիմել է Ազգերի լիգային Հայկական հարցի պաշտպանությամբ հանդես գալու խնդրանքով: Մեծ հայասերը հեղինակել է նաև Հայկական հարցին նվիրված մի շարք աշխատություններ: Իր հրապարակումներից մեկում Բոնարը գրում է հետևյալը. «Եթե որևէ հայ ձեզնից օգնություն կխնդրի, չվերաբերվեք նրան իբրև մուրացիկի, այլև հարգալից կերպով ու ներողամտություն հայցելով ձեռք մեկնեք նրան, քանզի չի կարելի ուրանալ ամենքիս վրա ծանրացած պատասխանատվությունը»:

ՀՑԹԻ-ը թողարկել է սահմանափակ քանակությամբ հատուկ բացիկ` նվիրված Կրաֆտ-Բոնարի ծննդյան 140-ամյակին:






















ՀԵՏԵՎԵ՝Ք ՄԵԶ



ԼԵՄԿԻՆԻ ԿՐԹԱԹՈՇԱԿ

Lemkin
ՀՑԹԻ ՄԵԿՆԱՐԿՈՒՄ Է
2019 Թ. ՌԱՖԱՅԵԼ ԼԵՄԿԻՆԻ
ԱՆՎԱՆ ԿՐԹԱԹՈՇԱԿԸ

ԹՈՒՄԱՆՅԱՆ 150

100photo

«ՀՑԹԻ» հիմնադրամ
ՀՀ, Երևան 0028
Ծիծեռնակաբերդի խճուղի, 8/8
Հեռ.: +374 10 390981
    2007-2019 © Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտ     Էլ.հասցե: info@genocide-museum.am